پشت پرده سکوت درباره آزادگان؛ روایت‌های میدانی علیه ادعاهای رسمی

به گزارش دنیای خبر،در غرب ایران و در مجاورت مرز عراق، میدان نفتی عظیمی قرار دارد که در ایران «آزادگان» و در خاک عراق «مجنون» نامیده می‌شود؛ میدانی که از نظر حجم نفت درجای، در شمار بزرگ‌ترین مخازن نفتی جهان است وعراقی ها مدتهاست توسعه میدان مجنون را آغاز کرده اند.
دولت چهاردهم نیز در برنامه‌های خود بار‌ها بر لزوم توسعه متوازن و افزایش برداشت از میادین مشترک تأکید کرده است اما با وجود تاکیدات، آزادگان امروز در انتظار شکست سکوت مدیران نفتی است.
در سال 1402 قرارداد توسعه یکپارچه میدان آزادگان به ارزش ۱۱ میلیارد و ۵۰۰ میلیون دلار، به‌عنوان بزرگ‌ترین پروژه سرمایه‌گذاری دولت سیزدهم، میان شرکت ملی نفت ایران و شرکت توسعه نفت و گاز دشت آزادگان اروند امضا شد. قراردادی ۲۰ ساله که قرار بود با بهبود ضریب بازیافت و افزایش تولید، بیش از ۲ میلیارد و ۵۵۸ میلیون بشکه نفت خام را به تولید برساند و به الگویی برای توسعه میادین مشترک تبدیل شود.
اما هشتم دی‌ماه 1404، تنفیذی مشروط ابلاغ شد و شرط صریح آن هم تأمین حدود ۸۰۰ میلیون دلار آورده اولیه از سوی شرکت مجری بود. در همین راستا، شبکه بانکی مکلف شد معادل ۵۴ همت را حداکثر ظرف دو هفته برای آغاز پروژه تأمین کند. حتی ضمانت اجرا هم روشن اعلام شد؛ اگر این تأمین مالی انجام نشود، وزیر نفت موظف است قرارداد را لغو کند.
حالا بیش از دو ماه از آن مهلت گذشته است. نه خبری رسمی از تأمین مالی منتشر شده و نه اثری از لغو قرارداد دیده می‌شود. پروژه‌ای با این سطح از اهمیت ملی، مشخصا در وضعیت تعلیق خاموش قرار گرفته است؛ وضعیتی که در آن نه پیش می‌رویم و نه پاسخی درباره این عدم پیشرفت دریافت می‌کنیم!

تفاوت فاحش روایت‌ها درباره آزادگان

فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت در گفت‌وگو با برنا درخصوص توسعه میدان نفتی آزادگان گفته است که روند اجرای طرح متوقف نشده و کار درحال پیگیری است؛ رئیس‌جمهور به‌صورت مستمر موضوع را دنبال می‌کنند اما در خصوص جزئیات دقیق اجرایی و ارقام سرمایه‌گذاری، وزارت نفت است که می‌تواند به صورت مستقیم پاسخگوی این موضوعات باشد.
از طرفی محمود امین‌نژاد، مدیرعامل شرکت توسعه نفت و گاز دشت آزادگان اروند، نیز در گفت‌وگو با فارس اظهار داشته است: «عده‌ای می‌گویند، بانک‌های حاضر در این کنسرسیوم به تعهدات خود عمل نکردند، به هیچ وجه درست نیست، تعهدات انجام شده و با رویکردی که در وزارت نفت شامل وزیر نفت، آقای بورد مدیرعامل شرکت ملی نفت و آقای زارعی شرکت متن وجود دارد، به زودی کار تحویل میدان آزادگان انجام خواهد شد».
اما واقعیت به نقل از یک منبع آگاه  ماجرای دیگری است.
به گفته این منبع، تاکنون هیچ اقدام اجرایی خاصی در منطقه انجام نشده و حضور برخی مدیران وکارکنان در محل پروژه نیز تنها به دورهمی برای صرف یک نهار منتهی می‌شود، نه بیشتر!
به گفته او حتی تداوم این وضعیت در پروژه فضای عمومی میان کارکنان نفتی را بر علیه آنها کرده و بخش قابل‌توجهی از نیروهای مستقر در منطقه، بر این باورند که این پروژه در عمل به بن‌بست خواهد خورد.
همچنین طبق اظهارات این منبع آگاه، بر همین اساس در مقاطعی، به برخی کارکنان پیشنهاد دریافت حقوق‌هایی چند برابر سقف‌های متعارف برای شرکت در پروژه آزادگان داده شده، اما هیچ‌یک از کارکنان آن را نپذیرفته‌اند.
در این میان، آنچه بیشتر از هر چیز دیگری تعجب برانگیز است سکوت برخی مدیران ارشد صنعت نفت است.
مدیرانی که در دوره‌های گذشته خودشان مدیرعامل شرکت‌های اکتشاف و تولید بوده‌ و تمام تلاش خود را برای در اختیار گرفتن طرح توسعه یکپارچه آزادگان می‌کردند، به یکباره هیچ نظری درباره این پروژه ندارند!
مدیرعامل شرکت ملی نفت! شفاف سازی بهتر از پنهان کاری و سکوت است، اگر آورده اولیه تأمین شده چرا اعلام نمی‌کنید؟

وعده توخالی مشارکت کارشناسان
از سوی دیگر، رئیس جمهور بارها در سخنان خود به استفاده از نظرات کارشناسان در تصمیم‌گیری‌ها تاکید کرده بود، اما حالا چه اتفاقی افتاده است که دیگر نظر کارشناسان خریدار ندارد؟
در دولت چهاردهم که مخالفت‌ها به مراتب پررنگ‌تر بوده و از ابتدا در بدنه فنی شرکت ملی نفت و وزارت نفت مخالفت جدی با این مسئله وجود داشت. چه تغییر رویکردی رخ داده که این مخالفت‌ها به چشم نمی‌آید؟

تکرار سناریو کیش؟
اگر آزادگان قرار است در مسیر تکرار سناریوی میدان کیش حرکت کند، احتمالا باید چند سال بلاتکلیفی و در نهایت بازگشت به نقطه اول را تجربه کنیم. اگر چنین آینده‌ای محتمل است، این حق تمام فعالین دغدغه‌مند این حوزه است که از حالا در جریان واقعیت قرار بگیرند.
آزادگان، پروژه آزمایشی نیست؛ صحبت از 800 میلیون دلار برآورد اولیه و 54 همت تعهد بانکی است. در صورتی که تامین مالی این پروژه انجام شده جزئیات دقیق اجرایی و ارقام سرمایه‌گذاری باید به صورت شفاف اعلام شود و اگر اقداماتی صورت نگرفته است طبیعتا باید طبق شرط اولیه لغو شود.
وقت آن رسیده که مسئولان مربوطه پاسخ دهند که چرا درباره پرونده‌ای به این بزرگی سکوت کرده‌اند؟ سکوتی که خود یک تصمیم است و شاید پرهزینه‌ترین تصمیمی که در حال حاضر می‌توان در درباره آینده این میدان مشترک گرفت.

منبع: نفت ما